سيزده بدر جلوهديگري از شكوه عيد باستاني ايرانيان را بهنمايش ميگذارد كه در نهايت با گشت و گذار در دامان طبيعت به تكامل ميرسد.
در ارتباط با سيزده بدر نظرات مختلفي وجود دارد و به گمان برخي سيزده بسيار مبارك است و عدهاي نيز كلمه سيزده و به تبع آن روز سيزده را نحس و نا مبارك ميدانند، همچنان كه برخي اشخاص حتي از نوشتن عدد سيزده در پلاك منازل خود به خاطر ترس از نحس بودن آن اجتناب ميكنند.
با اين تفاسير اگر فرض را بر نحسي سيزده قرار دهيم ميتوان چنين نتيجه گيري كرد كه با حساب اينكه در هر ماه روز سيزده وجود دارد، در اين صورت دوازده روز سال نحس خواهد بود و براي فرار از نحوست اين روزها ميبايست خانه و كاشانه خود را ترك كرده و به دامن طبيعت پناه ببريم.
سيزده بدر نحس و نامبارك نيست و دليل نحس ناميدن آن ناشي از عدم اطلاع كافي در اين خصوص است.
بر خلاف تصور برخي سيزده فروردين روز مباركي بوده و در مورد نحسي آن مدرك و يا روايت مستندي وجود ندارد ولي در ارتباط با مبارك بودنش در جدول " ۲۶۶آثار الباقيه"اثر "ابوريحان بيروني"، آن را روز "سرد" و از سيزده به عنوان "تير روز" نام برده شده كه آن را خوش يمن دانسته اند.
كلمه "تير"در آئين" مزديستي" منتسب به فرشته پاكيهاست و خوش يمن بودنش را نيز ناشي از همين فرشته كه حاكم بر "تير" روز است، ميدانند.
در ايران قديم دوازده روز اول آغاز بهار را به نشانه دوازده ماه سال كه از بهار شروع شده و به زمستان ختم ميشود جشن گرفته و سيزدهم نوروز را به عنوان روز"پاكي و بخشش" در دامان طبيعت به نشانه صلح و آشتي با طبيعت جشن و سرور بر پا ميكردند.
مشابه روز سيزده نوروز در بين مسيحيان نيز يك روز در سال به نام روز پاك كه به "عيد پاك" معروف است قدمتي ديرينه دارد.
وقتي صحبت از "سيزده بدر" و روز "طبيعت" ميشود اين همان منظر آشتي با طبيعت است، طبيعتي كه حرارت و سر زنده بودن را در زمستان از موجودات دريغ كرده، اينك نقطه اوج هنرمندي خود را با شكوفههايي رنگارنگ و گلهايي زيبا و معطر و درختاني سر سبز و پويا و حيواناتي سرزنده و بيدار و چشمههايي جوشان وروان و نسيمي جان بخش با آهنگ زندگي و باراني خنك و معطر با بوي خاك كه عصاره خلقت است در سيزده فروردين در تكامل نوروز طبيعت به نمايش ميگذارد.
سيزده بدر آئينها و مراسم خاصي درمناطق مختلف دارد،از جملهدر آذربايجان شرقي خوردن "كاهو با سكنجبين " از قديم الايام از آيين اين روز بوده است.
براي ناهار نيز غذاهاي سنتي خاصي مانند "آش رشته"در آذربايجان شرقي و "دمي بلغور" و "دمي باقلا" در نقاط ديگر كشورمان تهيه ميشود.
يكي ديگر از مراسم سيزده بدر" گره زدن سبزه" ميباشد ،اين رسم از آنجا به يادگار مانده است كه طبق كتب تاريخ، اولين ازدواج با"گره زدن دو شاخه سبزه"به ثبت رسيده است كه توضيح كامل آن در كتاب "مجمل التواريخ" و "آثار الباقيه" اثر ابوريحان بيروني موجود است.
از آن زمان دختران و پسران جوان در روز سيزده نيت ميكنند تا فرا رسيدن زمان سيزده فروردين سال آينده ازدواج كنند.
براي انواع آئينهاي سيزده معاني تمثيلي زيادي وجود دارد از جمله شادي و خنده در اين روز به معني"دور كردن انديشههاي پليد و زشت" ميباشد.
افكندن سبزههاي تازه روئيده در آب به نشانه دادن"هديه به طبيعت به رسم آشتي" و گره زدن سبزه براي"باز شدن بخت و نمادي از پيوند زن و مرد است" و همچنين ماهيهاي قرمزي كه آذين سفره هفت سين بوده به نشانه دادن"حياتي دوباره به طبيعت و سر آغاز زندگي مجدد"در داخل رودها و نهرها انداخته ميشود.
در روز سيزده به دليل شلوغي و تراكم آمد و شد در راهها و خيل انبوه مسافرين يافتن جايي مناسب براي گذراندن اين روز خجسته آسان نيست.
به همين دليل آشنايي باموقعيت و مكانهاي تفريحي و گردشكري خالي از لطف نخواهد بود.
از جمله مكانهاي مناسب براي سفر در اين روز در استان آذربايجان شرقي "چشمه تاپ تاپان و روستاي قرمز گل(اردوي جهانگردي)"آذرشهر واقع در ۵۵ كيلومتري جنوب غرب تبريز ميباشد.
در اين منطقه به دليل موقعيت جغرافيايي و آب و هواي معتدل و گرم، سبزي بهار و شكوفههاي درختان نمود بيشتري دارد و مكان گرم و مناسبي در اين روزاز فصل سال است.
"روستاي كندوان و باغات آن و ارشد چمن و جزيره اسلامي" واقع در اسكو و در ۴۰كيلومتري جنوب غرب تبريز نيز يكي از موقعيتهاي مناسب براي گذران روز"سيزده بدر" است.
گردش در"دره سعيد آباد و تالاب قوري گل و قوش گلي"بستان آباد واقع در ۶۵ كيلومتري جنوب غرب تبريز زيبايي سيزدهبدر را صد چندان ميكند.
دره سر سبز و بسيار جذاب و ديدني" ليقوان" نيز با كمربندي سبز كه از ميان آن رودي بزرگ در حال گذربوده و با وجود درختان و باغات انبوه در دو طرف آن همچون نگيني سبز منتظر قدوم طبيعت دوستان است تا"هديه طبيعت" را در"روز طبيعت" از مردم دريافت كند.
دره ليقوان از توابع بخش" باسمنج" واقع در روستاي ليقوان در ضلع شرقي تبريز واقع ميباشد.
اگر سري به اين منطقه زيبا و بكر زديد و خواستيد مهمان سيزده بدر اين ناحيه شويد پنير ليقوان را كه تنها سوغاتي معروف اين منطقه است و از شهرتي عام برخوردار است، فراموش نكنيد.
